24 Ocak 2020’de Elazığ ve Malatya’yı etkileyen 6,8 büyüklüğünde bir zelzele meydana geldi.
Merkez üssü Sivrice olan zelzelede Elazığ’da 37 ve Malatya’da 4 kişi hayatını kaybetti.
Yüzlerce kişi yaralanırken, yüzlerce konut da zelzelede hasar gördü, yıkıldı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatıyla sarsıntının en az kayıpla atlatılması ve vatandaşların can güvenliğinin sağlanması için ilgili bakanlıklar ve valilik koordinesinde tüm paydaş kurumlar seferber oldu.
Üzerinden geçen 2 yılda depremzedelerin yaralarının sarılabilmesi için kurumlar harekete geçti.
BAKANLAR BİRİNCİ ANDAN İTİBAREN AFET BÖLGESİNE GİTTİ
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ile Sıhhat Bakanı Fahrettin Koca, zelzelenin yaşandığı birinci akşamdan itibaren Elazığ’a geçerek günlerce arama kurtarma ve yardım faaliyetlerini yürüttü.
Türkiye’nin birçok vilayetinden yüzlerce arama kurtarma grubunun yönlendirildiği bölgede, ağır çalışma sonucu göçük altında kalan 45 kişi kurtarıldı.
BAKAN KURUM’DAN MESAJ
Depremin yıl dönümünde Bakan Kurum, depremzedeler için hazırladığı görüntüyü Twitter hesabından paylaştı. Bakan Kurum, paylaşımında, “Biz, devlet-millet tek yürek olduk. Cumhurbaşkanımızın belirlediği maksat doğrultusunda bir ve beraberce Elazığ ve Malatya’da yaralarımızı süratle sardık. Yeni, inançlı ve sıcak yuvalarımızı hak sahibi hemşehrilerimize teslim ettik.” sözlerine yer verdi.
820 MİLYON LİRADAN FAZLA NAKDİ YARDIM
Türkiye’nin dört bir yanında depremzedelere yardım etmek maksadıyla kurumlar başta olmak üzere sivil toplum kuruluşları ve vatandaşlar seferber oldu. Elazığ ve Malatya’da yardım elini bir an olsun depremzedelerin üzerinden çekmeyen devlet, afetten etkilenen binlerce aileye bugüne kadar ilgili bakanlıklar nezdinde Elazığ’a 820 milyon lirayı aşkın tıpkı ve nakdi yardım yaptı.
HER ALANDA YARDIM SAĞLANDI
Verilen dayanaklarla merkez ve kırsalda yaşayan depremzedelerin afetten ötürü mağdur olmalarına fırsat tanımayan devlet, yapılan yardımlarla şefkat elini tüm depremzedelere hissettirdi. Depremzedelere besin, giysi, kira, konteyner, eşya, küçükbaş ve büyükbaş hayvan, hayvanlar için yem, hayvan barınak çadırları üzere birçok kalemde yardım gerçekleştirildi.
YENİ KONUTLAR İNŞA EDİLDİ
Binlerce konutun ağır hasar gördüğü kentte depremzedelerin konut muhtaçlığını karşılamak için Bakan Kurum’un koordinesinde TOKİ tarafından 24 bin 537 konutun imali planlanarak 23 bin 249 konutun ihalesi yapıldı.
KURALAR ÇEKİLDİ
Yapımına başlanan 23 bin 9 konuttan 18 bin 435’i tamamlanarak Valilik koordinesinde kura çekimi yoluyla 17 bin 95 konut hak sahiplerine teslim edildi.
Depremin çabucak akabinde acil konut muhtaçlığı olan 312 aile ise Cumhuriyet ve Bizmişen Mahallesi’ndeki rezerv konutlara yerleştirildi.
Yapımına başlanan konutların 6 bin 565’i kentsel dönüşüm konutu, 3 bin 375’i köy meskeni olmak üzere 15 bin 280’i afet konutu, 1164’ü toplumsal konut olarak projelendirildi.
Depremde iş yerleri yıkılan vatandaşlar için de üretimine başlanan 1352 iş yerinden 884’ü tamamlandı ve hak sahiplerine teslimleri başladı.
YENİ BİR ELAZIĞ İNŞA EDİLİYOR
Depremzedelerin konut gereksinimini gidermek için yürütülen hummalı çalışmayla kent merkezinde Aksaray, Hicret, Gümüşkavak, Bizmişen, 12 etaptan oluşan Yemişlik, 5 etaptan oluşan Çatalçeşme mahalleleri ile Yazıkonak ve Akçakiraz beldelerindeki rezerv alanları ve Güneş Sitesi, Mustafapaşa, Rüstempaşa, Abdullahpaşa, Sürsürü mahalleleri, Sivrice, Palu, Baskil, Kovancılar, Karakoçan, Maden ilçelerindeki kentsel dönüşüm alanlarında yükselen çağdaş konutlarla adeta yeni bir Elazığ inşa ediliyor.
Yaşam alanı olarak planlanan, içerisinde okul, iş yeri, cami, fırın, dinlenme alanları, çocuk oyun parkları, spor tesisleri, yürüyüş ve bisiklet yollarının bulunduğu, yöresel mimarinin izlerini taşıyan, etraf düzenlemesiyle dikkati çeken konutlarla kent daha çağdaş bir görünüme kavuşuyor.
KIRSALDA 3 BİN 375 ÇELİK KONSTRÜKSİYON KONUT PROJESİ
Kırsaldaki depremzedelerin de yaralarını sarmak için çalışma yürüten TOKİ, Baskil, Sivrice, Palu, Maden, Karakoçan ve Kovancılar ilçeleri ile merkeze bağlı toplam 198 köyde üretimi planlanan 3 bin 375 çelik konstrüksiyon köy konutundan 2 bin 825’inin ihalesini gerçekleştirdi. İhale sonucunda üretimine başlanan 1875 köy konutundan 1006’sı tamamlanarak hak sahiplerine teslim edildi.
YIKILAN 23 OKUL YERİNE YENİ 41 OKUL İNŞASI
Depremde ağır hasar gördüğü için yıkılan 23 okulun yerine Ulusal Eğitim Bakanlığı koordinesinde Vilayet ve Devlet Yatırım Programı ile hayırseverlerin dayanağıyla imaline başlanan 41 okuldan 15’i tamamlandı, 27 okulda da güçlendirme yapılarak eğitim öğretime açıldı.
Depremin olduğu tarihten bugüne şefkat elini depremzedelerin üzerinden bir an olsun çekmeyen devlet, yalnızca Kızılay, AFAD ve SYDV aracılığıyla depremzedelere 23 bin 986 çadır, 95 bin 682 yatak, 215 bin 324 battaniye, 49 bin 512 ısıtıcı, 1709 tüp, 10 bin 580 çarşaf seti, 3 bin 416 soba, 22 bin 323 ton odun ve kömür, 1 milyon 15 bin besin paketi, 233 bin 482 giysi, 189 bin 764 bebek bezi ve hijyen kolisi, 885 bin 958 şişe su, 1625 vantilatör ve 15 bin dezenfektan yardımında bulundu.
Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfınca (SYDV) 21 bin 309 aileye 15 milyon 234 bin 381, 726 esnafa 1 milyon 471, 324 aileye 6 milyon 120 bin lira birebir ve nakdi yardım yapıldı. İlçelere de 1 milyon 290 bin lira takviye gönderildi, 5 milyon 820 bin lira bedelinde 61 bin 200 alışveriş kartı dağıtıldı.
AFAD tarafından da zelzelede konutları ağır hasar gören ve kendi imkanları ile barınmak isteyen mesken sahiplerine 11 bin, kiracılara 5 bin, meskenleri orta hasar gören ve kendi imkanları ile barınmak isteyen mesken sahiplerine 5 bin ve kiracılara 2 bin 500, iş yerleri ağır hasar gören vatandaşlara ise 2 bin 500 lira olmak üzere 133 milyon 440 bin lira yardım yapıldı.
Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Vilayet Müdürlüğü tarafından, riskli alanlarda 7 bin 34 malik ve 946 kiracı olmak üzere toplam 7 bin 980 şahsa bugüne kadar 82 milyon 397 bin 952 lira kira ödemesi yapıldı. Riskli alan içerisinde mülkiyetini hazineye devredip bedelini almak isteyen 396 şahsa kamulaştırma bedeli olarak toplam 81 milyon 416 bin 274 lira ödeme gerçekleştirildi.
Dask (Doğal Afet Sigortaları Kurumu) ödemeleri kapsamında 22 bin 259 evrak tamamlanarak toplam 223 milyon 42 bin 236 lira ödeme oldu.
Başlatılan tekrar imar çalışmaları kapsamında, ağır hasar gören 80 cami yıkıldı, orta ve hafif hasar gören 11 mescitte güçlendirme ve tamirat çalışması yapıldı.
Yıkılan mescitlerin yerine Diyanet İşleri Başkanlığı, Türkiye Diyanet Vakfı ve hayırseverlerin yardımıyla üretimine başlanan mescitlerden 23’ü tamamlandı.
TOKİ tarafından da inşa edilen toplu konut alanlarında vatandaşların ibadethane gereksiniminin karşılanması emeliyle imaline başlanan 12 mescitten 9’u tamamlanarak hizmete sunuldu
“DEVLETİMİZ HARİKA BİR UĞRAŞLA İŞE KOYULDU”
Vali Ömer Toraman, AA muhabirine, 24 Ocak 2020’de yaşanan zelzelede hayatını kaybeden 41 kişiyi rahmetle andıklarını söyledi.
Kentte büyük bir hasar bırakan sarsıntı sonrasında devletin ilgili bütün kurumlarıyla adeta bir seferberlik ilan edildiğini kaydeden Toraman, yaraların sarılması için büyük bir çaba sarf ettiklerini belirtti.
“Kentte meydana gelen sarsıntıdan sonra oluşan hasarların telafisi için devletimiz harika bir uğraşla çabucak işe koyulmuş ve kısa müddette çok önemli aralıklar kat etmiştir.” sözlerini kullanan Toraman, bugün geldikleri noktada hem türel hem idari süreçlerinin süratle işletildiğini ve yine inşa faaliyetlerinin TOKİ marifetiyle büyük oranda tamamlandığını vurguladı.
Vali Toraman, şöyle devam etti:
“Depremin çabucak akabinde Sayın Cumhurbaşkanımızın himayesinde ve takibinde, İçişleri, Etraf Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanımızın ve başka bakanlarımızın yakın ilgisiyle şahsen alanda vaziyet etmesiyle Elazığ’da oluşan hasarlar çok kısa müddette telafi edilmeye başlanmıştır. Bugün itibariyle aslında bina stokunda meydana gelen tahribat da büyük ölçüde giderildi.”
KENTSEL DÖNÜŞÜM FAALİYETLERİ İÇİN KIYMETLİ BİR ADIM
Evlerini teslim alan depremzedelerin yeni konutlarında huzur ve itimat içerisinde yaşadıklarını aktaran Toraman, Elazığ’da kentsel dönüşüm alanlarında çok önemli bir zayıf yapı stokunun güçlendirildiğini bildirdi.
Yerel mimariye ve çağdaş şehirciliğe uygun mahalleler ve ömür alanlarının inşa edildiğine vurgu yapan Toraman, Türkiye’de kentsel dönüşüm faaliyetleri için çok kıymetli bir adım ve vatandaşların hayat kalitesi ve standardının yükseltilmesine dönük bir faaliyet olduğunu anlattı.
Kentsel dönüşüm ile yapı stokunun yenilendiğini söz eden Toraman, devletin depremzedelerin yaralarının sarılması ve mağdur olmaması için barınma ve başka gereksinimlerinin giderilmesi noktasında büyük bir gayret gösterdiğine dikkati çekti.
DEPREMİN VERDİĞİ ZİYAN, BÜYÜK ÖLÇÜDE TELAFİ EDİLDİ
Ağır hasarlı binaların yıkılmasından ötürü hak sahibi olan vatandaşlar için Elazığ’ın çeşitli yerlerinde taban etütlerinin yapıldığını lisana getiren Toraman, uygun yer koşullarını taşıyan yerlerde rezerv alanların tespit edildiğini, buralarda yeni mahalleler inşa edildiğini, Yemişlik bölgesinin buna örnek olarak gösterilebileceğini söz etti.
Yemişlik bölgesinde 12 etap halinde konutların inşa edildiğini, yeni bir kentsel alana ve mahalleye dönüştürüldüğünü bildiren Toraman, TOKİ tarafından AFAD Başkanlığı koordinesinde üretilen konutların vatandaşların daha rahat yaşayabilecekleri, sağlıklı ve inançlı konutlar olduğuna işaret etti.
Mahalle konsepti içerisinde yolları, parkları ve bahçeleri, mescitleri, alışveriş ve eğitim alanlarıyla bir bütünlük teşkil edecek formda yeni hayat alanlarının oluşturulduğunu söyleyen Toroman, kentin yapılan yeni konutlarla yerleşim alanını hem kuzey hem de güney istikametinde biraz daha genişlettiğine dikkati çekti.
Vali Toraman, “Yürütülen faaliyetlerle Elazığ şehircilik manasında yapı stokunu değiştirmiş, güncellenmiş, sağlıklı ve inançlı hale gelmiştir. Çağdaş şehircilik prensiplerine uygun yaşama alanları, mahalleler oluşmuş. Münasebetiyle zelzelenin verdiği ziyan büyük ölçüde telafi edildi.” değerlendirmesinde bulundu.
