Milliyet.com.tr/ Kahramanmaraş sarsıntısında 38 binin üzerinde vatandaşımız hayatını kaybederken yüzlerce çocuk ve genç anne babasız kaldı, yüzlerce insan eşini kaybetti. Geriye kalanlar ise hayata tutunmak için zelzelenin yaralarını sarmaya çalışıyor. Pekala doğal afetlerde hayatını kaybedenlerin yakınlarına maaş bağlanır mı? Ekonomist Muhammet Bayram ayrıntıları milliyet.com.tr’ye anlattı.
‘100 BİN LİRA TAKVİYE ÖDEMESİ AÇIKLANDI’
Ekonomist Muhammet Bayram açıklamasında şu tabirleri kullandı: “Devletimizin sarsıntıda yaralanan vatandaşlarla alakalı açıklamış olduğu bir yardım sistemi bulunmaktadır. Birinci etapta her depremzede aileye 15’er bin lira taşınma dayanağı, 5 bin lira ile 2 bin lira kira yardımı verilecek. Ailesinden bir ferdini zelzeleden kaybeden kişi için 100 bin lira takviye ödemesi açıklandı.
Deprem bölgesindeki vatandaşlarımız için de hem konut sigortası hem DASK ile maddi olarak yaralar sarılmaya çalışılıyor. Tıpkı vakitte vatandaşlarımızın da hem işsizlik ödeneği ile hem de sarsıntıyla alakalı maaş bağlanması durumu kelam hususudur.
SSK, BAĞKUR VE EMEKLİ SANDIĞI’NDA VEFAT YARDIMI NE KADAR?
1999 sarsıntısı sonrasında ölen kişinin 360 gün sigorta primi varsa SSK, Bağkur’da 2 bin 54 TL, Emekli Sandığı’nda 8 bin 239 TL vefat yardımı kelam konusuydu.
ÖLÜM AYLIĞI İÇİN NE KADAR PRİM GÜNÜ GEREKLİ?
Aynı biçimde 360 gün prim günü varsa maaş bağlanıyordu. Şu andaki uygulama bunun devam edeceği tarafındadır. Lakin halihazırda maddelerimizde olan kanuna nazaran de SSK’lılar 900 prim günü sayısı, Bağkur ve Emekli Sandığı 1800 prim günü sayısına sahipse malulen ve vefat suretiyle eşine, çocuklarına, yakın akrabasına bağlanabilen bir aylık kelam hususudur.
‘SSK’YA YAZILI MÜRACAAT YAPILMASI GEREKLİ’
Yine her durumda SSK’ya yazılı müracaat yapılması gerekmektedir. Bu 30 günlük müddete bağlı lakin hastanede yatan vatandaşlar mevcut, SSK’ya başvuramayanlar mevcut bu müddetin uzatılabileceğini düşünüyorum.
DEPREMDEN ZİYAN GÖRENLER İŞSİZLİK MAAŞI ALABİLECEK Mİ?
Ayrıca işsizlik maaşı durumu kelam konusu. En az 600 prim günü sayısı ile birlikte 6-8-10 aylık işsizlik maaşı bağlanabiliyor. Bu 600 prim günü sayısının esnetilebileceğini düşünüyorum. Zelzele bölgesindeki iş yerleri için de kısa çalışma ödenekleri tekrar devreye alınmış durumdadır.
Kısa çalışma ödeneği aslında şu anda yürürlüğe alındı, nakdi fiyat takviyesine başvuranlar da alacak. 2024 yılında yürürlüğe girecek bir ahilik sandığı durumu vardı. Yürürlüğe girmesi 2024’e ertelenmişti. Bunun süratli bir biçimde geri alınma durumu olabilir.
Burada en kıymetli mevzu da küçük işletmelerimiz ve esnaflarımızın tekrar ayağa kaldırılabilmesidir. Devletin küçük işletmelere yönelik tekrar faaliyete geçebilmeleri için bir dayanak açıklaması gerekiyor.”
