More
    Ana SayfaSağlıkSarsıntı fobisinde yakınlarını kaybetme korkusu tetikleniyor

    Sarsıntı fobisinde yakınlarını kaybetme korkusu tetikleniyor

    Bir ay veüzerinde seyreden travmatik tesirler kesinlikle ciddiye alınmalı!

    Deprem sonrası ortaya çıkan travmaların herkeste farklı tesirler oluşturacağını kaydeden Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, kişinin fonksiyonlarını bozacak kadar şiddetli olan tesirlerin birinci bir ay için akut gerilim bozukluğu, bir aydan sonraki periyot için de travma sonrası gerilim bozukluğu olarak tanımlandığını belirtti. Çekin, bu sürecin uzaması halinde kesinlikle uzmana başvurulmasını tavsiye etti. Çekin, sarsıntı fobisinin, öteki fobilerden farklı olarak kişinin tehlikeyle karşı karşıya kalmasından çok bilhassa sevdiklerine karşı hissedilen kaybetme korkusu ve mevt senaryoları ile tetiklendiğini söyledi.

    Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, 17 Ağustos Marmara sarsıntısının yıldönümünde travmalara ve tesirlerine ait değerlendirmede bulundu.

    Doğal afetler herkeste farklı duygusal tesirler oluşturabilir

    Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, doğal afetlerin insanoğlunun var olduğu günden beri dehşetlerinin temeli olduğunu belirterek “Doğal afetlerin ani ve öngörülemez oluşu beşerler üzerinde büyük tesirler bırakabilmektedir. Bu çeşitten bir doğal afet felaketine maruz kalan kimi bireylerde, fizikî bir yaralanma olmasa da duygusal açıdan birtakım meseleler ortaya çıkabilir.

    Ülkemiz bilhassa zelzele bölgesi olması sebebi ile yaşanan büyük sarsıntılar sonrası şahıslarda çeşitli reaksiyonlar ortaya çıkmaktadır. Natürel ki bu çeşitli reaksiyonlar şahıstan bireye değişiklik göstermektedir. Aslında gelişen yansılar büsbütün olağandır ve bu yansıların neler olduğunu bilmemiz, olayın ruhsal tesirlerinden daha çabuk kurtulmamıza yardımcı olmaktadır.” dedi.

    Akut gerilim bozukluğuna yol açabilir

    Çoğu vakit zelzelenin kendisi problemmiş üzere görünse de aslında daha çok içeriğindeki belirsizliğin bireyde kaygı oluşturduğunu söz eden Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, “Deprem üzere ağır sonuçlara yol açan afetlerde, süreci olağan seyrinde götüren bireyler birkaç hafta içinde yeni duruma alışıp gündelik hayatlarına devam ederken birtakım şahıslar için bu sürecin uzaması akut gerilim bozukluğuna ve travma sonrası gerilim bozukluğuna yol açabilmektedir.” dedi.

    Yakınları kaybetme korkusu tetikleniyor

    Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, sarsıntı fobisinin, öteki fobilerden farklı olarak kişinin tehlikeyle karşı karşıya kalmasından fazla bilhassa sevdiklerine karşı hissedilen kaybetme korkusu ve mevt senaryoları ile tetiklendiğini, bu ihtimalin de bireyleri dehşete düşürdüğünü söyledi.

    23 yıl evvel yaşanan büyük Marmara sarsıntısından yola çıkacak olunursa ülkece hem maddi hem de manevi olarak büyük kayıplar yaşandığını kaydeden Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, “Bu süreçte birtakım bireyler dehşet, tasa, suçluluk, pişmanlık, öfke, karamsarlık, panik, çaresizlik ve utanç üzere hisleri çok derin ve ağır yaşayabilirler. Belli bir mühlet davranışlarımız ve hatta zihin içi süreçlerimiz bile olayın tesiri altında kalır. Olayla ilgili anılarınızı tekrar tekrar anlatmak muhtaçlığı duyarsınız. Yaşadıklarınız gözünüzün önünden gitmez. Her an tekrar sarsıntı olacakmış üzere hisseder, kaygı duyabilirsiniz. Dikkatinizi yaptığınız işe vermekte ya da karar vermekte zorlanabilirsiniz. Başınız kolay kolay karışabilir. Hafızanızda sorunlar olabilir.” dedi.

    Yoğun gerilimle bu belirtiler ortaya çıkabilir

    Deprem sırasında maruz kalınan ağır gerilimden dolayı kişinin bedeninde kimi belirtiler ortaya çıkabileceğini kaydeden Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, “Baş, göğüs ağrıları ve mide bulantısı üzere belirtiler bunların başında yer almaktadır. Daha evvel daima tedavi gerektiren mevcut tıbbi bir rahatsızlık varsa, şiddeti artabilir ya da nüksedebilir. Bu durumda tıbbi yardıma kesinlikle başvurulmalıdır.” ikazında bulundu.

    Depreme herkes farklı reaksiyon verebilir

    Bu biçim büyük afetlerde unutulmaması gereken en kıymetli şeyin bireylerin tıpkı olaylara farklı reaksiyonlar geliştirebilmesi olduğunu kaydeden Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, şunları söyledi:

    “Bazı bireyler kısa reaksiyon gösterirken, kimilerinin reaksiyonu aylar ve hatta yıllar sonra ortaya çıkabilir. Birtakım bireylerin hissettikleri rahatsızlık verici reaksiyonlar uzun vakit sürerken, birtakım şahıslar ise süratlice eski hallerine dönebilirler. Kısaca bireyin karakterteristik özellikleri ve zelzelenin şiddeti üzere faktörler zelzeleye verilen yansıyı değiştirebilir. Örneğin telaş bozukluğuna yatkınlığı olan bir kişi, sarsıntı sonrası birkaç gününü geceleri ışık açık uyuyarak geçirebilir; kimi şahıslar zelzele olma muhtemelliğine rağmen birtakım inanç arama davranışları içerisine girebilir -hemen kaçmak için kapıya daha yakın olan bir odada yatmak üzere; kimi bireyler ise yaşadıkları sarsıntının saatine nazaran o saat dilimini dışarda geçirmeye eğilimli hale gelebilirler. Bunların yanı sıra sarsıntısı yaşanmamış üzere görmezden gelen depremzedeler, bastırılan his ve kanıları sonucunda daha şiddetli bir sıkıntıyla karşı karşıya kalırlar. Bu da düzgünleşme sürecini hayli güçleştirmektedir.”

    Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, 17 Ağustos 1999 zelzelesinin şiddeti, etkilediği alanın büyüklüğü, bırakmış olduğu tahribat ve kayıplar, uzun vakit devam eden artçı zelzeleler, kurtarma çalışmalarının yetersizliği ve gecikmeler, depremzedelerin karşılaştığı barınma üzere sıkıntılar, bu felaketin tesirini daha da fazlalaştırdığını söyledi.

    Bir ay ve üzerindeki tesirler ihmal edilmemeli!

    Depremlerle ve öteki doğal afetlerle birlikte insan imali afetler de diyebileceğimiz tecavüz, atak, savaş, trafik kazası, bir yakının kaybı yahut öldürülmesi üzere olayların da insanlarda misal yansılara yol açtığını kaydeden Çekin, “Amerikan Psikiyatri Birliği’nin yaptığı tanıma nazaran, bunlardan kişinin fonksiyonlarını bozacak kadar şiddetli olanlar birinci bir ay için akut gerilim bozukluğu, bir aydan sonraki periyot için de travma sonrası gerilim bozukluğu olarak isimlendirilir. Sürecin bu kadar uzamasından sonra kesinlikle psikiyatrik bir tabip ve psikolog eşliğinde ilerlenmelidir.” tavsiyesinde bulundu.

    Depremzedenin hislerini anlamaya çalışmak önemli

    Kuşkusuz ömrümüz içerisindeki sıkıntı bir evreyi kapsayan bu periyodun, bilhassa kendimize toparlanabilmek için vakit tanımamız gereken bir süreç olduğunu tabir eden Solin Çekin, “İster çocuk ister genç ister yaşlı olsun doğal afet sonrası şahısların birinci gereksinimi olan dinlenilme ve anlaşılma gereksinimidir. Bu türlü vakitlerde akıl vermek yerine depremzedenin hislerini anlamaya çalışmak ve kişinin hislerini yaşamasına müsaade verebilmek değerlidir.” dedi.

    Ailede inanç ortamı önemli

    Ayrıca yaşanan şok devri denilen duygusal tepkisizlik ve takibinde yaşanacak olan pasifleşme ve toparlanma periyotlarını düzgün tanımak gerektiğini kaydeden Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, “Bu süreci yönetebilmek ismine alkol-maddeye başvurmamak ve aile içerisinde ortak adımlar atarak inanç vermek değer arz etmektedir. Başka kıymetli bir nokta ise yaşanılan aksiliklerden ders çıkarabilmektir. Bu noktada her meskende bir acil kriz planının olması ve o kriz anında vazife dağılımının olması çok değerlidir.” dedi.

    Psikolojik dayanak alınması önemli

    Krize daha evvelden hazırlanmamış olan bireylerin yani ruhsal sağlamlığı olmayan bireylerin gerilimi denetimsiz ve panik halinde yaşadığını kaydeden Uzman Klinik Psikolog Solin Çekin, tavsiyelerini şöyle sıraladı:

    “Bu da toparlanma sürecinin uzamasına ve şiddetli geçmesine sebep olmaktadır. Alınabilecek tedbirlerin yanı sıra yaşanan zelzele sonrası görmezden gelmek yerine kesinlikle ruhsal takviye almak değerlidir. Yas sürecinin işlenmesi, travma süreçlerinin tanınması ve empatik yaklaşımlar kişinin daha sağlıklı toparlanmasına yardımcı olacaktır. Tekrar bu yas ya da kayıp devrinde dikkat gerektiren işlerden uzaklaşmak gerekli. Biraz bireyin kendine vakit tanıması ve bulunduğu ortamdan uzaklaşmak, farklı beşerlerle ve ortamlarda bir ortaya gelmek, bilhassa dayanak ya da dayanışma kümeleri oluşturup birlikte hareket edebilmek son derece yararlı olmaktadır. Bu süreçte ruhsal ve fizyolojik takviye almak bir başka değerli husustur ama en kıymetli yanlışlardan biri eş dost tavsiyesiyle ilaç kullanılmasıdır.”

    Kaynak: (BYZHA) – Beyaz Haber Ajansı

    spot_img
    İLİŞKİLİ HABERLER

    CEVAP VER

    Lütfen yorumunuzu giriniz!
    Lütfen isminizi buraya giriniz

    - Reklam -Yılmaz Servo Teknik-Servo Motor Tamiri

    Popüler

    Son Yorumlar

    Sedat Ergani on DASKUT’TAN FUARA DAVET 
    Burhanettin Aydınlı on İŞTE O KAHRAMANLAR -1- BÖLÜM
    AHMET FEYYAZ KELEŞ on KIRACI HAKLARI
    Mehmet Emirhan ÖZKAN on KIRACI HAKLARI
    Mehmet Emirhan ÖZKAN on KIRACI HAKLARI
    Mehmet Emirhan ÖZKAN on KIRACI HAKLARI
    Hüseyin Çalışkan on KIRACI HAKLARI
    Mert on KIRACI HAKLARI
    Enes dursun on KIRACI HAKLARI
    Tuncay Meriçli on HAYVAN HAKLARI …