MELTEM GÜNEŞ Ankara – TÜBİTAK Bilişim ve Bilgi Güvenliği İleri Teknolojiler Araştırma Merkezi (BİLGEM), geliştirdiği yerli ve ulusal eserleriyle zelzele alanında ve afetzedelerin yanında yer aldı. Derin GÖRÜ teknolojisiyle refakatçisiz kalan çocukları aileleriyle buluştururken, “Uydudan Enkaz Tespiti”, “Ses-Ver” teknolojileriyle de kısa müddette daha fazla canın enkazdan sağ kurtarılması sağlandı.
Depremin yarattığı karmaşanın kendini en çok gösterdiği alanlardan biri de hakkında sağlıklı bilgiye ulaşılamayan kayıplar oldu. BİLGEM tarafından, güvenlik münasebetleriyle daha evvel geliştirilen ve birinci olarak 2019 yılında Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde kullanılmaya başlanılan Derin GÖRÜ, Kahramanmaraş merkezli zelzeleler nedeniyle refakatçisiz kalan çocukların aileleriyle buluşturulması için özelleştirildi. Aile ve Toplumsal Hizmet Bakanlığı tarafından devreye alınarak sarsıntının birinci anından itibaren sistemin topladığı yüzlerce kayıt ile depremzede aileler kayıp çocuklarını buldu. Çocukların saç, göz rengi, doğum izi üzere ayırt edici özellikleri üzerinden süzme süreci yapan sistem sayesinde Bakanlığın bilgilerine nazaran, 232 çocuğun eşleşmesi yapılırken bunlardan 118’i ailesine teslim edildi.
Kurtarma hızlandı
BİLGEM arama kurtarma faaliyetlerinde sürat kazandıracak teknolojileriyle de alanda yer aldı. Uydu görselleri taranarak enkazların pozisyonlarını belirleyen, “Uydudan Enkaz Tespiti” teknolojisiyle arama kurtarma takımlarına en yanlışsız bilgi aktarılarak daha fazla can kurtarılmasına dayanak olundu. Ses-Ver teknolojisi de enkaz altındaki insanların seslerini, ortam gürültüsünden arındırarak ve enkaz altında bekleyen en fazla sayıdaki depremzedeye ulaşmayı sağladı.
Yerli teknolojilerle can sıhhatine odaklanıldığı üzere bu güç sürecin arka niyetli beşerler tarafından suistimal edilmesini önlemek için de sistemler geliştirildi. Toplumsal medyada paylaşılan düzmece yardım hesapları, geçersiz bağış kampanyaları ve dolandırıcılık faaliyetlerini önlemek emeliyle “SMAnaliz” uygulaması devreye alındı. SMAnaliz ile toplumsal medya uygulamalarında paylaşılan görseller, muhakkak aralıklarla taranarak toplandı. Yapılan tahliller sayesinde düzmece IBAN bilgileri, uydurma yardım kampanyaları tespit edilirken, ilgili mercilere raporlanıyor.
