Afetler, toplumları derinden etkileyen ve geniş çapta topluma zarar veren olaylardır. Depremler, yangınlar, seller, fırtınalar gibi doğal felaketler, insan hayatını tehdit ettiği kadar, altyapı, ekonomi ve genel hayatı da etkilemektedir.
Ülkemizde geçmişten, günümüze kadar olan afetler, hayatımızda sosyal ve ekonomik kayıplar meydana getirmiş ve halende getirmeye devam etmektedir. Yaşadığımız afetlerin birçoğu çok kısa bir zaman dilimi içerisinde meydana gelmektedir. Daha etkin bir afet yönetim sürecinde başarılı olmak için önceden planlama ve afet sonrası için sağlıklı karar verme sürecinin doğru bir şekilde hayata geçirilmesi kritik bir önem arz etmektedir.
Afet sonrası, durumlarda zamanla yarışan kurtarma ekipleri, her saniyenin önemli olduğu bir ortamda faaliyet gösterir. Bu bağlamda, yapay zekanın sunduğu imkanlar, kriz yönetiminde devrim yapma potansiyeline sahiptir.
Hep söylediğimiz gibi afet yönetimi karmaşık bir yapıdır. Afetlerde başarılı olmak için yenilikçi teknolojilerden faydalanılması, afet sonrasında olduğu kadar, afet öncesinde de riskin azaltılması adına oldukça önemli kazanımlar sağlayacaktır.
Son yıllarda ülkemizde afetlerin sayısının ve sıklığının her geçen gün artmakta olduğu, küresel iklim değişikliği ile değişik bölgelerimizde meydana gelen afet türlerinin görüldüğü açıkça ortadadır. Özellikle insan nüfusunun çok olduğu şehirlerimizde afetlerin etkilerini yoğun bir şekilde yaşamaktayız,
İşte bunun sonucunda ise etkin bir afet yönetimi ihtiyacı söz konusu olmuştur.
Sürdürülebilir, uzun vadede etkin, çok paydaşlı ve disiplinler arası biçimde sürecin yönlendirildiği Bütünleşik Afet Yönetimi sürecinde, BİT kullanımı, karar alma süreçlerinin temel yapı taşlarından biri haline gelmiştir.
Etkin bir afet yönetim süreci için bilimin ve teknolojinin hızla geliştiği günümüzde uydu sistemleri, televizyon, radyo, telsiz, SMS uygulamaları afet yönetiminde etkin araçlar olarak kullanılmaktadır. Ancak; günümüzde Nesnelerin İnterneti, Yapay Zekâ, robotlar, akıllı sistemler gibi yeni teknolojiler artık devreye girmiştir. Afet yönetimi sürecinde iletişimin sağlanması ve veri akışı konusunda afet yönetim kapasitesinin artırılması bakımından teknolojik imkanlardan yararlanılması oldukça önemli ve tercih edilen bir durum olmuştur.
Afet öncesinde, afet risklerinin belirlenmesi ve etkilerinin azaltılması, afet sonrasında ise etkin bir iyileşme sürecinin başlatılması ve yeni teknolojik araçların sağladığı fırsatlar önemlidir. Bütünleşik Afet Yönetimi kapsamında ele alınan bu konuların hayata geçirilmesi aşamasında Coğrafi Bilgi Sistemleri, Sosyal Ağ Servisleri ve BİT gibi uygulama araçlarının kullanılması faydalı olmaktadır.
Yapay zekâ, insanın düşünme yeteneğini ve beynin çalışma özelliğini modellemeye çalışan, insan zekâsını bilgisayar aracılığıyla taklit etmeye çalışan, belirli bir durum veya problem karşısında gerekli bilgileri kullanarak çözüm üretebilen yöntemin genel adıdır.
Yapay zekâ, günümüzde artış gösteren afet riskleri karşısında, etkili bir yönetim anlayışı ile süreci yönetmek açısından, afetlerin etkilerine karşı yardımcı olan önemli bir araçtır.
İklim değişikliğine bağlı olarak gözlenen mevsimsel olaylar; özellikle son günlerde başta Bursa olmak üzere İstanbul, İzmir, Trabzon, Rize, Antalya, Mersin vb. sahil kentlerimizde, denizlerde meydana gelen kuvvetli fırtına sonucunda, deniz seviyesinin yükselmesiyle can ve mal kayıpları yaşanmıştır. Belki bu fırtına ve deniz yükselmesine karşı bu yapay zeka teknolojileri kullanılabilseydi afetlerin etkileri az olacaktı.
