TÜRSAB Akdeniz Bölge Temsil Kurulu Sıhhat Turizmi İhtisas komitesi Üyesi ve sıhhat turizmi acentesi sahibi Murat Bulut Türkiye’de sıhhat turizminin aşağı tarafa gerçek bir eğilim içinde olduğunu, gelen sıhhat turisti sayısının düştüğünü ve elde edilen kişi başı gelir ölçüsünün da düştüğünü belirtti.
3 yıl evvel 200 – 300 pounda satılan 1 adet zircon, bugün ortalama 130 pounda yapılmaktadır. Burada tıpkı süreci 80 paunda otel transfer dahil yapmaya çalışan klinikler nedeniyle olmuştur. Rekabetin fiyat üzerinden gelişmesinin de hizmet kalitesini düşürdüğünü savunan Bulut, “Ben bireye ülkesindeki tedavi ya da süreç fiyatının, otel, transfer dahil ederek, dörtte bir değil, yedide bir fiyatını veriyorsam, bu benim ticari potansiyelimi kullanamadığım manasına gelir. Rakam düştükçe işçilikten, gereçten, otel seçiminden, transfer ettiğiniz araçtan, transfer operasyonunu yönettiğiniz işçinin kalitesinden düşersiniz. O vakit da negatif süreçlerle reklamasyon kaçınılmaz oluyor” diyor.
“HASTANELER ACENTELERİ BAYPAS ETMEK İSTİYOR”
Rekabetin fiyat üzerinden olması, verilen hizmetin kalitesini ve operasyon sonuçlarını olumsuz tarafta etkilerken, bölümdeki bir başka sorun da rol karmaşası. Bulut hastanelerin milletlerarası hasta merkezlerinin, pazarlama departmanına çevrilmesi sonucu, sıhhat turizmi acentelerinin hizmet aldığı hastanelerin, acentenin rakibine dönüştüğüne işaret ederek, yurtdışında, ülkeye gelen hiçbir hastanın acente kaydı olmaksızın hastaneye kabul edilmediğini söylüyor.
Bulut “Yurtdışında işbirliği, iş paydaşlığı var. Biz çalışmakta olduğumuz hastane ile hem rakibiz, hemde iş ortağı; bu da işi çorbaya çeviriyor. Yönetmelikte kimi unsurlar açık ve net ortaya konmadığı için sonuç bu. Pazarın tamamına hakim olmak isteyen hastane ve klinikler var ve acenteleri bypass etmek istiyorlar. Biz yalnızca iki otel, iki transfer ayarlayan kurumlar değiliz. Tam zıddı tüm dünyaya açılabilecek hakikat kapıyız. Sıhhat kuruluşlarının, kliniklerin, hekimlerin acenteciliğe soyunurken, akıllarında tutması gereken bir konudur bu” diyerek uyarıyor.
1 YIL KRAL DAİRESİNDEN ÇALIŞAN YABANCI ÇANTACILAR
Sektörde aslında tarifi olmayan bir öbür oyuncunun, çantacıların da dalda akitf rol almasıyla işlerin neredeyse denetimden çıkmak üzere olduğunu söyleyen Bulut, Türkiye’ye sıhhat hizmeti almak için gelen turistlerin yarısının kaçak yolla geldiğini öne sürerek şu örnekleri veriyor “ İstanbul’da iş yapmak daha sıkıntı. Havaalanında transfer şirketleri birbirinin hastasını çalıyor. Almanya’dan bir vatandaş gelmiş, burada beş yıldızı bir otelin kral dairesini kapatıp, otele acentelerin ve kliniklerin getirdiği hastaları kendi anlaştığı hastane, klinik ve tabiplere taşıyor. Adam bir sene cebinden para harcamadan aylık sekiz on bin euro para kazandı, şikayet edildi, yakalandı, deport oldu. Bu yalnızca Antalya’da yaşanan. İstanbul bu bakımlardan çok daha makûs. Bu yalnızca Antalya’da olan bir durum. İstanbul farklı bir cennet.
Biz acentelere İş görüşmesi yapmaya gelen yabancı asıllı beşerler oluyor, biz resmi sistemi anlattığımızda gerisine bakmadan kaçıyor. Bir bakıyoruz hastanede koridorunda. Ne yapıyor diye sorduğumuzda, bize hasta getiriyor biçiminde yanıt alıyoruz hastanelerden. Şirketi yok, vergisi yok, hukuksal hiçbir sorumluluğu yok. Benim günahım ne o vakit. Bu insanlara hastanede yada kliniklerde kim yol veriyor?
Kaçak çalışanlara değil; kaçan çalışanların nerede tıbbi süreç yaptırdıklarının önüne geçerseniz sorun otomatikman ortadan kalkar.
SAĞLIK TURİZMİNDE HASTANIN MEVT RİSKİNDE BİRİNCİ SORUMLU KİM?
Sağlık turizminde gelen turistin öbür turizm alanlarından farklı olarak yalnızca turist değil birebir vakitte ‘hasta’ sıfatını taşıması nedeniyle sıhhat turizmi acentelerin hastaların mevt riskini satın aldıklarının altını çizen Bulut, “Hastanenin ve hekimin kendi mesuliyet sigortaları var lakin acenteleri koruyan bir mesleksel sigorta yok. Yalnızca yeni bir firmanın eseri, komplikasyonlara karşı esirgeyici bir sigorta var.
Onda da sigortanın kapsamı, hastada süreçten sonra bir komplikasyon oluşması halinde, yapılacak tıbbi müdahalenin, tedavinin masraflarını karşılaması, yoksa o hastanın tekrar komplikasyon nedeniyle tekrar Türkiye’ye gelmesi için öteki tüm operasyonel maliyetleri karşılamıyor.yük acentelerin omuzlarında kalıyor. Muhtemel bir durumda hasta vefat ettiğinde bizler onun cenaze süreçlerine kadar ilgileniriz ve şayet ki hastane kaynaklı bir sorun oluştuysa mevt dahil, tazminat davasında birinci evvel acenteye dava açılır, birinci yargılanacak acentedir. Bu kadar sorumluluk ve risk omuzlamışken haliyle kesimi çantacıların işgalinden kurtaramamaktan ötürü motivasyonumuzu kaybediyoruz” diyor.
MALİYE HASTA EVRAKLARINI İNCELESİN
Bulut, devletin kasasına para sokma peşindeki iktisat idaresinin sıhhat turizmi alanına kısa birgöz atmasının verimli sonuçlar getireceğini “Çok kolay bir idare var, hastanede herkesin evrakı var, telefonu, otursun devletin vazifelileri bir zahmet, John, sen ne vakit geldin, ne ödedin 15 ünite, hastane faturası ne kadar 10 ünite, ortadaki 5 bin nerede diye baksınlar nereye gitmiş o kazançlar” dedi.
